Τετάρτη 14 Νοεμβρίου 2018 14:56
MedInfo
Εκτύπωση σελίδας  Στείλ'το σε φίλο 
 



Θεματική Αναζήτηση:


Καρδιολογικά Θέματα
Ο έλεγχος της πίεσης του αίματος
Επιμέλεια: Δ. Πανταζής - Φαρμακοποιός 
Πηγή: Ελληνική & Διεθνής Αρθρογραφία   
Δημοσιεύθηκε: Στις 19/01/2009 ώρα: 11:01
Μικρότερη γραμματοσειρά Επαναφορά γραμματοσειράς Μεγαλύτερη γραμματοσειρά
Ο οργανισμός μας φροντίζει να ρυθμίζει την πίεση του αίματος έτσι που να ανταποκρίνεται στις διαφορετικές συνθήκες που το σώμα μας καλείται καθημερινά να αντιμετωπίσει.
Αυτό το επιτυγχάνει, κυρίως, με δύο τρόπους:

• Ο πρώτος είναι ο βραχυχρόνιος έλεγχος της πίεσης και αφορά κάθε στιγμή της ζωής μας. Στον έλεγχο αυτό περιλαμβάνονται διάφοροι μηχανισμοί, όπως είναι ο μηχανσιμός των υποδοχέων τάσεως και των χημικών υποδοχέων, αλλά και ο μηχανισμός που περιλαμβάνει ορμόνες που κυκλοφορούν στο αίμα.

• Ο δέυτερος τύπος έλεγχου είναι μακροχρόνιος και περιλαμβάνει ρυθμιστικούς μηχανισμούς που αφορούν την ρύθμιση του όγκου του αίματος από τα νεφρά μέσω του συστήματος ρενίνης-αγγειοτενσίνης-αλδοστερόνης.

Ας δούμε όμως πως λειτουργούν αυτοί οι μηχανισμοί και ας θαυμάσουμε ακόμη μια φορά το επίπεδο οργάνωσης και συντονισμού του συστήματος πληροφοριών που διαθέτει ο ανθρώπινος οργανισμός.

Βραχυχρόνιος έλεγχος

Αρχικά να πούμε ότι υπάρχει το κέντρο πληροφοριών του συστήματος (καρδιαγγειακό νευρικό κέντρο) που βρίσκεται στον εγκέφαλο και λαμβάνει μηνύματα από:

• Τους υποδοχείς τάσεως
• Τους χημικούς υποδοχείς
• Τα ανώτερα «στρώματα» του εγκεφάλου

Φυσικά το κέντρο, μέσω των νευρώνων που ανήκουν στο αυτόνομο νευρικό σύστημα (συμπαθητικό και παρασυμπαθητικό), αποστέλλει και μηνύματα προς την καρδιά ρυθμίζοντας έτσι την λειτουργία της. Ας δούμε όμως ποιοι είναι οι μηχανισμοί συλλογής πληροφοριών που περιγράψαμε παραπάνω και πως λειτουργούν.

Οι υποδοχείς τάσεως είναι εξειδικευμένες νευρικές απολήξεις που βρίσκονται εντός της αορτής και της καρωτίδας και παρακολουθούν τις μεταβολές της πιέσεως του αίματος επί 24ώρου βάσεως ενημερώνοντας το κέντρο στον εγκέφαλο. Θα μπορούσαμε να πούμε ότι είναι φυσικά πιεσόμετρα που βρίσκονται στην υπηρεσία του οργανισμού μας. Έτσι, αν για κάποιο λόγο υπάρξει αύξηση της πίεσης οι υποδοχείς τάσεως θα το αντιληφθούν και θα αποστείλουν την πληροφορία αυτή στο κέντρο ελέγχου, το οποίο θα απαντήσει με την σειρά του και μέσω των συμπαθητικών και παρασυμπαθητικών νεύρων θα ενημερώσει την καρδιά ότι πρέπει να μειώσει τον ρυθμό της, ενώ ταυτόχρονα θα προκαλέσει αγγειοδιαστολή, μειώνοντας τις περιφερικές αντιστάσεις. Με αυτό τον τρόπο η πίεση θα επανέλθει στα φυσιολογικά της επίπεδα.

Στο σημείο αυτό να υπενθυμίσουμε στους αναγνώστες ότι:

Συστολική πίεση = Καρδιακό έργο Χ Περιφερικές αντιστάσεις

Το ακριβώς αντίθετο συμβαίνει αν η πίεση για κάποιο λόγο μειωθεί.

Οι χημικοί υποδοχείς είναι επίσης εξειδικευμένες νευρικές απολήξεις που βρίσκονται εντός της αορτής και της καρωτίδας, αλλά παρακολουθούν τις μεταβολές του διοξειδίου του άνθρακα, του οξυγόνου και της οξύτητας (pH) του αίματος, που λαμβάνουν χώρα κατά την διάρκεια της ημέρας και των δραστηριοτήτων μας. Στην πραγματικότητα αυτοί οι υποδοχείς δεν ρυθμίζουν την πίεση, αλλά η δράση τους την επηρεάζει. Πολλές από αυτές τις μεταβολές συνδέονται με διαταραχές της λειτουργίας των πνευμόνων.

Έτσι, για παράδειγμα, αν για κάποιο λόγο μειωθεί η ποσότητα του οξυγόνου που υπάρχει στο αίμα μας (π.χ. επειδή ανεβήκαμε σε μεγάλο υψόμετρο) ή αυξηθεί η ποσότητα του CO2 που υπάρχει στο αίμα μας (έντονη άσκηση που προκαλεί αύξηση των καύσεων στον οργανισμό, κακές συνθήκες περιβάλλοντος), τότε οι υποδοχείς ενημερώνουν το καρδιαγγειακό κέντρο το οποίο προκειμένου να λύσει το πρόβλημα της έλλειψης οξυγόνου ή της περίσσειας CO2 αυξάνει τον όγκο παλμού, τον καρδιακό ρυθμό, προκαλεί αγγειοσυστολή, αυξάνοντας έτσι την πίεση του αίματος. Το πρόβλημα δεν είναι σημαντικό αν αυτό συμβαίνει για μικρό χρονικό διάστημα, όπως για παράδειγμα αν κάνουμε περίπατο σε βουνό σε υψηλό υψόμετρο. Το πρόβλημα δημιουργείτε όταν οι συνθήκες που αναγκάζουν τον οργανισμό μας να αντιδράσει είναι μόνιμες, όπως για παράδειγμα η μόλυνση του περιβάλλοντος. Παρατηρούμε δηλαδή ότι η αύξηση της πίεσης (με όλες τις συνέπειες που έχει αυτό για την καρδιά μας) μπορεί να προέλθει από συνθήκες που εμείς οι άνθρωποι δημιουργούμε με τις παραγωγικές μας δραστηριότητες και τον τρόπο ζωής μας (μόλυνση του περιβάλλοντος). 

Τέλος οι εισροές πληροφοριών, στο νευρικό κέντρο του εγκεφάλου, που ευθύνεται για την ρύθμιση της πίεσης, από ανώτερα εγκεφαλικά κέντρα συνδέεται με την συναισθηματική κατάσταση των ατόμων, όπως είναι ο φόβος, το άγχος, ο θυμός, ο πόνος και άλλα. Εδώ όπως όλοι γνωρίζουμε υπάρχει ένα άλλο πρόβλημα της καθημερινής μας ζωής που εμείς οι ίδιοι έχουμε δημιουργήσει και εννοώ φυσικά το στρες και το άγχος που αποτελεί πλέον όχι την εξαίρεση, αλλά τον κανόνα της ζωής μας.

 Πριν κλείσουμε το κεφάλαιο του βραχυχρόνιου ελέγχου της πίεσης θεωρώ ότι είναι απαραίτητο να αναφέρουμε επίσης τον σημαντικό ρόλο που διαδραματίζει μια άλλη κεντρική δομή του εγκεφάλου, ο υποθάλαμος, ο οποίος ρυθμίζει την θερμοκρασία του σώματος. Ο υποθάλαμος λοιπόν συνδέεται και με το νευρικό κέντρο ρύθμισης του εγκεφάλου και όταν υπάρχουν σημαντικές αλλαγές της εξωτερικής θερμοκρασίας (ζέστη ή κρύο), τότε αυτός στέλνει τις πληροφορίες αυτές στο νευρικό κέντρο για την πίεση και αυτό με την σειρά του κάνει τις απαραίτητες διορθωτικές κινήσεις που αφορούν την διαστολή ή την συστολή των περιφερικών αγγείων, καθορίζοντας έτσι την απώλεια θερμότητας του σώματος προς το εξωτερικό περιβάλλον. Αν, για παράδειγμα, κάνει κρύο τότε ο οργανισμός μας, προκειμένου να προστατευτεί από την μεγάλη απώλεια θερμότητας που θα μπορούσε να διαταράξει την ισορροπία και την λειτουργία των οργάνων του, φροντίζει, μέσα από την συστολή των αγγείων της περιφέρειας να περιορίσει σημαντικά τις απώλειες θερμότητας προς το εξωτερικό περιβάλλον. Το ακριβώς αντίθετο συμβαίνει όταν κάνει πολύ ζέστη, οπότε μέσω της αγγειοδιαστολής ο οργανισμός προσπαθεί να αποβάλλει θερμότητα προκειμένου να διατηρήσει σταθερή την εσωτερική θερμοκρασία του σώματος. Οι δραστηριότητες αυτές όμως έχουν σαν αποτέλεσμα την μεταβολή της πίεσης προς τα πάνω (κρύο) ή προς τα κάτω (ζέστη). Αυτός είναι και ο λόγος που το καλοκαίρι οι άνθρωποι που παίρνουν φάρμακα για την πίεση πρέπει να ρυθμίζουν, με την βοήθεια του γιατρού τους, το θεραπευτικό σχήμα.

Μακροχρόνιος έλεγχος της πίεσης

Θα πρέπει στο σημείο αυτό να πούμε ότι, ο βραχυχρόνιος μηχανισμός ρύθμισης της πίεσης υπάρχει για να ρυθμίζει τις «παροδικές» αλλαγές στην πίεση που συμβαίνουν κάτω από ορισμένες «έκτακτες» συνθήκες (φόβος, κρύο, ζέστη, έντονη δραστηριότητα, κλπ). Η επίδραση των βραχυχρόνιων μηχανισμών στην ρύθμιση της πίεσης ελαττώνεται σημαντικά, μέσω της προσαρμογής με την πάροδο του χρόνου, αν οι συνθήκες που προκαλούν την αντίδραση αυτών των μηχανισμών είναι μόνιμες.
Αντίθετα το σύστημα μακροχρόνιου ελέγχου της πίεσης δεν έχει καμία απολύτως επίδραση τις πρώτες λίγες ώρες, αλλά γίνεται σημαντική με την πάροδο ημερών ή εβδομάδων. Το σύστημα αυτό περιλαμβάνει τον έλεγχο του συνολικού όγκου του αίματος και το επιτυγχάνει μέσω του μηχανισμού της νεφρικής λειτουργίας που περιλαμβάνει ένα σύνολο ορμονών (το σύστημα ρενίνης-αγγειοτενσίνης και αλδοστερόνης), καθώς και την δράση της αντιδιουρητικής ορμόνης.

Έτσι λοιπόν η αύξηση της αρτηριακής πίεσης προκαλεί διούρηση και αποβολή νατρίου. Αυτό με την σειρά του σημαίνει μείωση του όγκου του αίματος και πτώση της πίεσης. Αντίθετα όταν υπάρχει σημαντική πτώση της αρτηριακής πίεσης τότε τα νεφρά κατακρατούν υγρά, ο όγκος του αίματος αυξάνει και πίεση γίνεται πάλι φυσιολογική.

Παρατηρούμε λοιπόν ότι ο οργανισμός μας είναι κατά τέτοιο τρόπο «κατασκευασμένος», που να μπορεί να διατηρεί την ισορροπία (ομοιόσταση) η οποία είναι τόσο απαραίτητη για την ομαλή λειτουργία των οργάνων του και της ζωής. Για αυτό ακριβώς τον λόγο έχει αναπτύξει τους κατάλληλους ρυθμιστικούς μηχανισμούς. Αντίθετα η κοινωνία μας ποτέ δεν ακολούθησε την Αριστοτέλεια λογική («μέτρον άριστον») και φυσικά αυτό δημιουργεί τα διάφορα προβλήματα υγείας, αφού ο οργανισμός μας, όπως και κάθε τι φυσικό, δεν μπορεί να υπερβεί ορισμένα όρια, τα οποία δυστυχώς παραβιάζει συνεχώς ο άνθρωπος με τις δραστηριότητες του. Έτσι λοιπόν υπάρχουν πολλές νευρικές διαταραχές που μπορεί να προκαλέσουν παροδική ή και μόνιμη υπέρταση. Για παράδειγμα, υπέρταση από αγχώδεις καταστάσεις που δημιουργεί ο «σύγχρονος» τρόπος ζωής. Στα ζώα είχε προκληθεί τεχνικά υπέρταση μέσα από την υποβολή τους στο μαρτύριο του Τάνταλου (θέα τροφής που δεν μπορούν να φτάσουν). Στα ζώα αυτά αναπτύσσονταν μικρή μέχρι μέτρια υπέρταση για όσο χρόνο διαρκούσαν οι διαταραγμένες συνθήκες. Στις ανθρώπινες κοινωνίες το μαρτύριο του Τάνταλου (και όχι μόνο) γίνεται με την διαρκή αναζήτηση ενός όλο και μεγαλύτερου καταναλωτισμού που ποτέ δεν μας ικανοποιεί. Επιτυγχάνεται δηλαδή με την διαρκή μετατόπιση των ορίων ικανοποίησης, έτσι που συνεχώς αυξάνεται η προσπάθεια και η ένταση (στρες), αλλά ποτέ δεν φτάνουμε στο καρότο. Φυσικά δεν είναι μόνο η ένταση και το στρες οι αιτίες της υπέρτασης στο σύγχρονο κόσμο μας. Έχουμε προσθέσει επίσης της κακή διατροφή και την έλλειψη άσκησης.
Επιστροφή


Αναλύσεις - Μελέτες
Γρίπη - H1N1
Παιδεία και Κοινωνία
Ασφαλιστικό
Ασφαλιστικό - Κόμματα
Ασφαλιστικό - Οικονομία

Μας ενδιαφέρει όλους
Διατροφή
Αλλεργίες
Aids / HIV
Διαβήτης
Ισορροπημένη Διατροφή
Εγκυμοσύνη
Καρδιολογικά Θέματα
Καρκίνος
Ουρολογικά Θέματα
Παχυσαρκία
Πνεύμονας...Ζωής
Οφθαλμολογία
Σεξουαλική Υγεία
Στοματική Υγιεινή
Το Γνωρίζατε αυτό;
Ορθοπεδικά Θέματα
Περιοχή μελών
* Ξέχασα τον κωδικό
*Εγγραφή νέου μέλους
Θέματα
Υγεία & Οικογένεια
Υγεία & Πρόληψη
Υγεία & Άντρας
Υγεία & Γυναίκα
Υγεία & Παιδί
Υγεία & 3η Ηλικία
Υγεία & Ομορφιά
Υγεία & 4 Εποχές
Υγεία & Διατροφή
Υγεία & Ευ Ζήν
Υγεία & Sex
Ψυχική Υγεία

Newsletter
Newsletter
Αρχική Σελίδα | Όροι Χρήσης | Προστασία Προσωπικών Δεδομένων

Οι πληροφορίες οι οποίες παρέχονται στον διαδικτυακό τόπο medinfo.gr δέν έχουν συμβουλευτικό,
αλλά καθαρά πληροφοριακό χαρακτήρα. Παρακαλόύμε συμβουλευτείτε τον ιατρό σας.


© 2018 Medinfo   Κατασκευή ιστοσελίδων: ATnet Communications Α.Ε.