Δευτέρα 16 Σεπτεμβρίου 2019 11:10
MedInfo
Εκτύπωση σελίδας  Στείλ'το σε φίλο 
 


Θεματική Αναζήτηση:


Απόψεις
Νέες διαστάσεις στο ντοπάρισμα και την ηθική.
Επιμέλεια: Δ. Πανταζής - Φαρμακοποιός 
Πηγή: Ελληνική & Διεθνής Αρθρογραφία   
Δημοσιεύθηκε: Στις 22/09/2008 ώρα: 10:12
Μικρότερη γραμματοσειρά Επαναφορά γραμματοσειράς Μεγαλύτερη γραμματοσειρά
Στο τεύχος του Economist 2-8 Αυγούστου υπάρχει ένα άρθρο που αναφέρεται στους Ολυμπιακούς αγώνες του Πεκίνου και το οποίο αρχίζει με την παρατήρηση: «άλλη μια φορά Ολυμπιακοί αγώνες και για άλλη μια φορά υπήρξαν δημόσιες συζητήσεις για το θέμα του ντόπινγκ».
Το έγκυρο εβδομαδιαίο περιοδικό αναγνωρίζει ότι οι συζητήσεις ήταν πιο «φλογερές» αυτή την φορά, καθώς οι πρόοδοι της επιστήμης έχουν δημιουργήσει επιπρόσθετες «ανεπιθύμητες ενέργειες», στην προσπάθεια ορισμένων να βελτιώσουν την απόδοση των αθλητών.

Η χρήση, για παράδειγμα, της γονιδιακής θεραπείας φαίνεται να δημιουργεί νέες δυνατότητες και στο ντοπάρισμα. Η αντικατάσταση των ελαττωματικών γονιδίων έχει δώσει μεγάλες ελπίδες όσο αφορά την θεραπεία ανίατων, μέχρι σήμερα ασθενειών, όπως είναι ο καρκίνος ή η μυϊκή δυστροφία,  σημειώνει το περιοδικό. Η εφαρμογή όμως της γονιδιακής «θεραπείας» σε αθλητές, μπορεί να τους δώσει την δυνατότητα να αποκτήσουν μεγαλύτερο βάρος, να κολυμπούν γρηγορότερα ή να πηδούν μακρύτερα.

Το περιοδικό σημειώνει ότι δύο απόψεις προωθούνται ενάντια στο ντόπινγκ και αυτές είναι οι απόψεις για την ασφάλεια των αθλητών και την αμεροληψία, την δίκαιη αντιμετώπιση όλων των αθλητών. Μιλώντας για την δεύτερη ο συντάκτης του άρθρου λεει ότι, ορισμένοι άνθρωποι υπόκεινται σε γενετικές μεταλλαγές φυσιολογικά που τους εξοπλίζουν με ένα είδος πλεονεκτήματος. Φέρνει μάλιστα το παράδειγμα ενός Φιλανδού, του Eero Mantyranta, που ήταν πρωταθλητής στο σκι και δύο φορές Ολυμπιονίκης. Το σώμα του, μας ενημερώνει το περιοδικό, είναι φτιαγμένο, λόγω φυσικής μετάλλαξης, έτσι που να παράγει μεγαλύτερες ποσότητες της ορμόνης EPO (ερύθροποιητίνης), που προκαλεί την παραγωγή των ερυθρών κυττάρων του αίματος. Στον συγκεκριμένο αθλητή επιτράπηκε να αγωνιστεί, αφού η ορμόνη ήταν μέρος της φυσιολογικής δραστηριότητα του σώματος του αθλητή. Είναι όμως αυτό δίκαιο έναντι των άλλων συναθλητών του; διερωτάται με έμμεσο τρόπο το συγκεκριμένο περιοδικό.

Το περιοδικό καταλήγει διατυπώνοντας την άποψη ότι το κύριο μέλημα πρέπει να είναι η ασφάλεια του αθλητή, που μπορεί να μετρηθεί πολύ πιο εύκολα. Αν, λεει, η γονιδιακή θεραπεία είναι επικίνδυνη, τότε πρέπει να απαγορευτεί. Πολλοί αθλητές, συνεχίζει το περιοδικό, επιθυμούν να ρισκάρουν τις επιδράσεις που μια μακροχρόνια «θεραπεία», θα μπορούσε να έχει για την υγείας τους, σαν αποτέλεσμα των φιλοδοξιών τους. Τα σπορ είχαν πάντα σχέση, δηλώνει το περιοδικό, με την θυσία και την στράτευση των αθλητών στην αναζήτηση της επιτυχίας. «Ο κόσμος δεν θαυμάζει τον Eero Mantyranta γιατί αυτός είχε την τύχη να κερδίσει το «γενετικό λαχείο», αλλά για αυτά που επέτυχε χάρις σε αυτή την τύχη που είχε. Γιατί θα πρέπει να αρνούμαστε σε άλλους να διορθώσουν αυτή την γενετική ατέλεια που έχουν»;

Στη ουσία το ερώτημα, ή καλλίτερα το δίλημμα, που θέτει το περιοδικό είναι όμοιο με πολλά άλλα όμοια διλήμματα που η τεχνολογία έφερε στην επιφάνεια σχετικά με το τι είναι δίκαιο και ηθικό και τι όχι. Η απάντηση όμως σε αυτά τα διλήμματα δεν μπορεί να είναι ούτε απλοϊκή, ούτε «πολιτικάντικη», και δεν μπορεί να βασίζεται σε ερωτήματα επικοινωνιακού τύπου, που βρίσκονται στην κόψη του ξυραφιού και θα μπορούσε κάποιος να τα χαρακτηρίσει παιχνίδια λογικής, όπως δυστυχώς προσπαθεί να κάνει το έγκυρο περιοδικό. Το βασικό ερώτημα που θα πρέπει να απαντήσουμε πριν προσπαθήσουμε να απαντήσουμε σε άλλα δευτερεύοντα ερωτήματα είναι: Τι θέλουμε να επιτύχουμε με τον αθλητισμό και τους Ολυμπιακούς αγώνες; Τι εξυπηρετεί η ιδέα του αθλητισμού σαν μέρος της ευρύτερης κοινωνικής δραστηριότητας και πως, αλλά και γιατί θέλουμε να υπηρετήσουμε αυτή την ιδέα;

Ας «κάνουμε το χατίρι» όμως, στο περιοδικό και ας ασχοληθούμε με τα προβλήματα της ασφάλειας που θέτει ως σημαντικά, αλλά και τα θεωρεί εύκολα μετρήσιμα. Είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε «με ασφάλεια» τι είναι ασφαλές σε μακροχρόνια βάση και τι δεν είναι; Η απάντηση με τα μέχρι τώρα δεδομένα είναι όχι. Να θυμίσουμε ότι υπάρχουν φάρμακα που μελετώνται επί 15 χρόνια συνολικά πριν βγουν στην αγορά και μετά από χρόνια ανακαλύπτουμε ανεπιθύμητες ενέργειες τους που είναι περισσότερο επικίνδυνες από τα οφέλη που αυτά προσφέρουν. Για του λόγου το αληθές ας ψάξει το περιοδικό στα αρχεία του FDA (Food & Drug Administration) – του οργανισμού που ελέγχει και ρυθμίζει την κυκλοφορία των φαρμάκων και τροφίμων στις ΗΠΑ – για να κατανοήσει ότι η αναζήτηση της ασφάλειας είναι μια διαδικασία όχι και τόσο «ασφαλής».

Να θυμίσουμε επίσης το πρόβλημα των τρελών αγελάδων και της νόσου που αυτές προκάλεσαν. Να θυμίσουμε ότι ο «ευγενής» σκοπός ήταν να δημιουργήσουμε, σε σύντομο χρόνο, ζώα με περισσότερο κρέας, αλλά και κρέας με χαμηλότερο κόστος. Μετά από χρόνια καταλάβαμε τις επιπτώσεις του να ταΐζεις ζώα, που κανονικά τρέφονται με φυτά, με ένα σωρό άσχετα για τον οργανισμό τους τρόφιμα. Να θυμίσουμε ακόμα στο περιοδικό τα όλο και πιο ανησυχητικά αποτελέσματα που έρχονται στο φως σχετικά με την δράση των κινητών τηλεφώνων στον ανθρώπινο εγκέφαλο. Θα μπορούσαμε να δημιουργήσουμε ένα πολύ μεγάλο κατάλογο με παρόμοια παραδείγματα, αλλά σίγουρα δεν είναι αυτός ο στόχος μας. Όποιος είναι όμως διατεθειμένος να καταλάβει το μέγεθος του προβλήματος ας αναζητήσει μέσα από το site της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την υγεία, πόσες «αθώες» ουσίες ή συσκευές ενοχοποιούνται κάθε μέρα για το ότι δεν είναι ασφαλείς στην χρήση τους ή για το ότι οι κίνδυνοι από την χρήση τους είναι μεγαλύτεροι από τα οφέλη που λένε ότι προσφέρουν.

Ας περάσουμε τώρα στο τι είναι δίκαιο και ηθικό. Είναι δίκαιο ένας αθλητής, που γεννιέται με ένα φυσικό χάρισμα, να απολαμβάνει δόξα και χρήμα (το τελευταίο μάλλον είναι σημαντικότερο για πολλούς) σε σχέση με έναν άλλο που δεν είχε αυτή την τύχη; Είναι δίκαιο, θα συμπλήρωνα εγώ ένας άνθρωπος που γεννιέται εύστροφος να απολαμβάνει τα αποτελέσματα της ευστροφίας του σε σχέση με ένα μέτρια διανοητικά άνθρωπο; Ακόμα περισσότερο, θέλω να ρωτήσω: πόσο δίκαιο είναι ένας ευφυής και εργατικός άνθρωπος να απολαμβάνει λιγότερα «προνόμια» από ένα τεμπέλη και χαζό μόνο και μόνο επειδή ο «μπαμπάς» του δεν ήταν «εύπορος»; Αν συνεχίσουμε να παίζουμε με την λογική θα καταλήξουμε να κάνουμε ερωτήματα που είμαι σίγουρος ότι θα μας φέρουν το λιγότερο σε αδιέξοδο (αν όχι κάτι χειρότερο).

Θα γυρίσω λοιπόν πίσω σε αυτό που θεωρώ βασικό ερώτημα και θα το επαναλάβω: Τι θέλουμε να επιτύχουμε με τον αθλητισμό και τους Ολυμπιακούς αγώνες; Αν θέλουμε να μετατρέψουμε τις αθλητικές ολυμπιάδες, σε ολυμπιάδες που θα γίνεται επίδειξη των δυνατοτήτων της επιστήμης και της τεχνολογίας, τότε ναι μπορούμε να προχωρήσουμε στην δημιουργία της νέας γενιάς ρομπότ, των «άθλο-ρομπότ», που θα τρέχουν, θα πηδούν, θα παλεύουν άγρια χωρίς να πεθαίνουν και που θα έχουν σαν στόχο να μας ευχαριστούν και να μας βοηθούν να σκοτώσουμε την ανία μας. Εμπρός, θα έλεγα (για να κάνω και εγώ το επικοινωνιακό μου παιχνίδι), για ένα ανώτερο και καλλίτερο Κολοσσαίο.

Θα συμπλήρωνα μάλιστα να φροντίσει η «επιστήμη» να φτιάξει ανθρώπους μεταλλαγμένους (γιατί να βασιστούμε στην φύση μόνο) και αποτελεσματικούς, όχι μόνο στον τομέα του αθλητισμού, αλλά και των άλλων κοινωνικών δραστηριοτήτων. Έτσι θα έχουμε τους κατάλληλους ηθοποιούς, τους κατάλληλους, γιατρούς, οδοκαθαριστές, κλπ. Βλέπετε ότι επεκτείνοντας, σε άλλη κατεύθυνση, τα επικοινωνιακά παιχνίδια και τα παιχνίδια της λογικής φτάσαμε εύκολα στην κοινωνία ή καλλίτερα στον εφιάλτη του Όργουελ.

Επιστρέφω λοιπόν και πάλι στο βασικό ερώτημα: Ποιος είναι ο σκοπός και ο στόχος του αθλητισμού; Και συμπληρώνω: θέλουμε και εκτιμούμε την ανάγκη της ανθρώπινης διαφορετικότητας και του ρόλου αυτής της διαφορετικότητας στην ανάπτυξη και της εξέλιξη της ανθρώπινης κοινωνίας; Θέλουμε και εκτιμάμε τις προσπάθειες των ανθρώπων να ξεπεράσουν τις «ατέλειες» τους, μέσα από την μόρφωση, την προγύμναση και άλλες ατομικές ή συλλογικές δραστηριότητες; Κατανοούμε τον εποικοδομητικό ρόλο όλων των ανθρώπων στην δημιουργία της κοινωνικής και τεχνολογικής προόδου ή πιστεύουμε ότι ο πρώτος είναι πρώτος και όλοι οι άλλοι είναι «τίποτα»; Αντί να συζητάμε για το πόσο δίκαιο είναι να ντοπάρουμε τους αθλητές για να μπορούν να αντιμετωπίσουν αυτούς που έχουν το φυσικό χάρισμα, ας σκεφτούμε πόσο δίκαιο είναι να υπάρχουν άνθρωποι που δεν έχουν την δυνατότητα να έχουν πρόσβαση στις υπηρεσίες υγείας, σε σύγκριση με εκείνους που ξοδεύουν τεράστια ποσά για να διατηρηθούν υγιείς, ενώ με τον τρόπο ζωής τους, κάνουν τα πάντα για να αρρωστήσουν. Εξ’ άλλου δεν είναι όλοι οι ολυμπιονίκες άνθρωποι που είχαν «γενετικά προτερήματα» για να αρχίσουμε να παίζουμε με την γενετική ντόπα, στοχεύοντας στην ακόμη μεγαλύτερη εμπορευματοποίηση των αγώνων και την μεγαλύτερη αποχαύνωση όσων δεν έχουν άλλες ανησυχίες για τις δύσκολες κοινωνικές και περιβαλλοντολογικές «ώρες» που έρχονται.

Ας μην ξεχνάμε ότι ο τρόπος σκέψης που καλλιεργείται από όλους μας έχει τεράστια σχέση με τις στρεβλώσεις και τα προβλήματα της σύγχρονης κοινωνίας και αυτό θα πρέπει, επίσης, να γίνει κατανοητό από όλους μας, αν δεν θέλουμε να δημιουργήσουμε μεγαλύτερα προβλήματα από αυτά που προσπαθούμε να επιλύσουμε. Ένα εργαλείο, όπως είναι η τεχνολογία, στα χέρια ενός ανίδεου παιδιού (ή μιας «ανυποψίαστης» κοινωνίας) μπορεί να καταλήξει να είναι επικίνδυνο όπλο για το ίδιο και για τους άλλους. Ο τρόπος σκέψης έχει να κάνει ακριβώς με την ικανότητα του ανθρώπου να αναλύει και να συνθέτει ευρύτερα δεδομένα και να αποκαλύπτει τις πολύπλοκες αλληλεπιδράσεις τους, ξεπερνώντας τις μονοδιάστατες αναλύσεις και συνθέσεις. Αυτός ακριβώς ήταν και ο λόγος που ο πραγματικά μεγάλος Άλμπερτ Αϊνστάιν δήλωνε ότι: «Τα σημαντικά προβλήματα που βρίσκονται μπροστά μας, δεν μπορούν να επιλυθούν με το επίπεδο σκέψης που είχαμε όταν τα δημιουργούσαμε»

Μάλλον ο κορυφαίος επιστήμονας του 20ου αιώνα (τουλάχιστον) είχε καταλάβει ότι την πρόοδο της επιστήμης καλείται να χειριστεί μια νοητικά καθυστερημένη κοινωνία που δεν έχει ακόμα κατορθώσει να απαντήσει στο ερώτημα που ο Σωκράτης έθεσε χιλιάδες χρόνια πριν: «τρωμε για να ζούμε ή ζούμε για να τρωμε»;
Επιστροφή


Αναλύσεις - Μελέτες
Γρίπη - H1N1
Παιδεία και Κοινωνία
Ασφαλιστικό
Ασφαλιστικό - Κόμματα
Ασφαλιστικό - Οικονομία

Μας ενδιαφέρει όλους
Διατροφή
Αλλεργίες
Aids / HIV
Διαβήτης
Ισορροπημένη Διατροφή
Εγκυμοσύνη
Καρδιολογικά Θέματα
Καρκίνος
Ουρολογικά Θέματα
Παχυσαρκία
Πνεύμονας...Ζωής
Οφθαλμολογία
Σεξουαλική Υγεία
Στοματική Υγιεινή
Το Γνωρίζατε αυτό;
Ορθοπεδικά Θέματα
Περιοχή μελών
* Ξέχασα τον κωδικό
*Εγγραφή νέου μέλους
Θέματα
Υγεία & Οικογένεια
Υγεία & Πρόληψη
Υγεία & Άντρας
Υγεία & Γυναίκα
Υγεία & Παιδί
Υγεία & 3η Ηλικία
Υγεία & Ομορφιά
Υγεία & 4 Εποχές
Υγεία & Διατροφή
Υγεία & Ευ Ζήν
Υγεία & Sex
Ψυχική Υγεία

Newsletter
Newsletter
Αρχική Σελίδα | Όροι Χρήσης | Προστασία Προσωπικών Δεδομένων

Οι πληροφορίες οι οποίες παρέχονται στον διαδικτυακό τόπο medinfo.gr δέν έχουν συμβουλευτικό,
αλλά καθαρά πληροφοριακό χαρακτήρα. Παρακαλόύμε συμβουλευτείτε τον ιατρό σας.


© 2019 Medinfo   Κατασκευή ιστοσελίδων: ATnet Communications Α.Ε.