Δευτέρα 16 Σεπτεμβρίου 2019 11:02
MedInfo
Εκτύπωση σελίδας  Στείλ'το σε φίλο 
 


Θεματική Αναζήτηση:


Απόψεις
Ασφαλιστικό και Οικονομία - Μέρος Β
Επιμέλεια: Δ. Πανταζής - Φαρμακοποιός 
Πηγή: Ελληνική & Διεθνής Αρθρογραφία   
Δημοσιεύθηκε: Στις 21/04/2008 ώρα: 12:39
Μικρότερη γραμματοσειρά Επαναφορά γραμματοσειράς Μεγαλύτερη γραμματοσειρά
Όπως είχαμε γράψει στο 1ο μέρος αυτού του άρθρου, ένα από τα σημαντικότερα ερωτήματα σήμερα είναι αν η οικονομική ανάπτυξη, όπως την γνωρίσαμε μέχρι σήμερα, μπορεί να είναι η απάντηση σε πολλά από τα σύγχρονα προβλήματα, ανάμεσα στα οποία και το ασφαλιστικό, όπως ισχυρίζεται ο καθηγητής Sprau στην σχετική του έκθεση. Επίσης είχαμε δηλώσει ότι, σε συνέχεια του προηγούμενου άρθρου με θέμα «Ασφαλιστικό και Οικονομία», θα προσπαθήσουμε να σας μεταφέρουμε τα κυριότερα σημεία των απόψεων του HERMANE E. DALY , έτσι όπως αυτός τις εξέθεσε με ένα άρθρο του στο περιοδικό Scientific American τον Σεπτέμβριο του 2005.

Διαβάστε το 1ο Μέρος της μελέτης

Η οικονομική ανάπτυξη, μας λεει ο DALY, θεωρείται από πολλούς ότι είναι η απάντηση στις σύγχρονες παθήσεις όπως: η φτώχεια, η ανεργία, κλπ. Η ανάπτυξη αυτή που μάθαμε μέχρι τώρα θα μπορούσε πράγματι να είναι θαυμάσια για την παγκόσμια οικονομία, αν αυτή λειτουργούσε στο κενό, αλλά δεν λειτουργεί στο κενό. Αντίθετα η οικονομία αποτελεί ένα υποσύνολο του πεπερασμένου συνόλου, που είναι η βιόσφαιρα, πάνω στην οποία αυτή η οικονομία (δηλαδή η ανθρώπινη δραστηριότητα παραγωγής αγαθών και υπηρεσιών) στηρίζεται.

Αν η οικονομική ανάπτυξη, συνεχίζει ο καθηγητής DALY, υπερβεί τα επιτρεπτά όρια που το περιβάλλον-οικοσύστημα επιβάλλει, τότε εμείς θα αρχίσουμε τα θυσιάζουμε το φυσικό κεφάλαιο (ορυκτά καύσιμα, μεταλλεύματα, αλιεία, κλπ), που η αξία του είναι πολύ μεγαλύτερη, για την επιβίωση μας, από το τεχνητά δημιουργημένο, από τον άνθρωπο, κεφάλαιο (δρόμοι, εργοστάσια, εγκαταστάσεις). Όταν υπερβούμε αυτό το όριο, τότε η ανάπτυξη γίνεται «βλακώδης» στο άμεσο μέλλον και αδύνατη μακροχρόνια.

Φυσικά η αλλαγή δεν είναι εύκολη, όπως αναγνωρίζει ο HERMANE E. DALY, γιατί ορισμένοι άνθρωποι ωφελούνται από αυτού του είδους την ανάπτυξη και έτσι δεν έχουν κίνητρα για να αλλάξουν συμπεριφορά . Το πρόβλημα όμως, πάντα κατά τον DALY, είναι ότι αν δεν γίνει τίποτε, τότε κινδυνεύουμε από οικολογική καταστροφή που μπορεί να μειώσει δραματικά το βιοτικό επίπεδο που επιτεύχθηκε τις τελευταίες δεκαετίες. Με άλλα λόγια τα παιδιά μας δεν θα ζήσουν απλά χειρότερα από ότι εμείς, αλλά θα «επιστρέψουν» σε εποχές που θεωρούμε ότι έχουν παρέλθει οριστικά.

Πολλοί σύγχρονοι οικονομολόγοι δεν συμμερίζονται παρόμοιες σκέψεις. Αυτό συμβαίνει, κατά τον DALY, γιατί αυτοί αγνοούν το θέμα της βιώσιμης ανάπτυξης και επειδή πιστεύουν ότι αυτό που κάναμε μέχρι τώρα μπορούμε χωρίς κόστος να το κάνουμε και στο διηνεκές. Τα γεγονότα όμως, συνεχίζει ο DALY, είναι σαφή και αδιαφιλονίκητα: η βιόσφαιρα είναι πεπερασμένη, μη αναπτυσσόμενη, κλειστή (εκτός της σταθερής εισροής της ηλιακής ενέργειας) και περιορίζεται από τους νόμους της θερμοδυναμικής. Κάθε υποσύστημα λοιπόν – και ένα τέτοιο είναι η οικονομία - θα πρέπει σε κάποιο σημείο να σταματάει την ανάπτυξη του και να προσαρμόζεται σε μια δυναμική ισορροπία.

Θα μου επιτρέψετε να δηλώσω σε αυτό το σημείο ότι κάτι αντίστοιχο ισχύει και σε ότι αφορά την υγεία και την οικονομία. Ο τρόπος που τρωμε, εργαζόμαστε, διασκεδάζουμε και ζούμε γενικότερα παράγει ασθένειες που κοστίζουν σε ποιότητα ζωής κύρια, αλλά και σε χρήμα. Κατά τον ίδιο τρόπο η κλασική οικονομική σκέψη μας λεει ότι πρέπει να εντατικοποιήσουμε την εργασία και να αυξήσουμε την παραγωγικότητα, αλλά από την άλλη πλευρά μας δηλώνει ότι αυτή η αύξηση δεν αρκεί για να καλυφτούν οι αυξημένες ανάγκες κοινωνικής ασφάλισης.

Στην μελέτη της μίκρο-οικονομίας, τον κλάδο δηλαδή εκείνο της οικονομίας που μελετά τις δραστηριότητες που λαμβάνουν χώρα στις επιχειρήσεις, υπάρχει ο όρος της φθίνουσας οριακής απόδοσης, ο οποίος μας λεει οι άνθρωποι σταματούν σε ένα σημείο και το σημείο αυτό αντιπροσωπεύει εκεί που το οριακό κόστος ισούται με το οριακό όφελος. Δηλαδή με απλά λόγια κανένας άνθρωπος δεν θα δαπανούσε ένα ακόμα ευρώ για παγωτό, όταν αυτό θα του έδινε λιγότερη ικανοποίηση από το να αγοράσει, με αυτό το ευρώ, κάτι άλλο. Στη Συμβατική όμως μάκρο-οικονομία, δηλαδή η μελέτη της οικονομίας συνολικά, δεν υπάρχει κανένας κανόνας που να μας λεει «πότε να σταματήσουμε». Με άλλα λόγια, κατά την δική μου άποψη, η «κλασική» οικονομική σκέψη λαμβάνει υπόψη της ότι την βολεύει, όποτε την βολεύει και έτσι βγάζει και τα συμπεράσματα που κάθε φορά κάποιους βολεύουν.

«Η εδραίωση και η διατήρηση μιας βιώσιμης οικονομίας συνεπάγεται μια τεράστια αλλαγή στην καρδιά και στο μυαλό των οικονομολόγων, των πολιτικών και των ψηφοφόρων » μας λεει ο HERMANE E. DALY.

Προκειμένου να καθοριστεί και να κατανοηθεί τι σημαίνει βιώσιμη ανάπτυξη και να εφαρμοστεί μια οικονομική πολιτική εμείς θα πρέπει να καθορίσουμε τι θα πρέπει να κρατήσουμε ζωντανό τι να διατηρήσουμε και σε ποιες παραμέτρους θα βασιστούμε για να μετρήσουμε αυτή την ανάπτυξη. Οι οικονομολόγοι έχουν συζητήσει στο παρελθόν για 5 υποψήφιες μετρήσιμες ποσότητες: (Ι) το ΑΕΠ, (ΙΙ) την χρησιμότητα, έτσι όπως αυτή εκφράζεται μέσα από τα αναλώσιμα αγαθά, (ΙΙΙ) το συνολικό έργο – αποτέλεσμα που παράγεται, (IV) το φυσικό κεφάλαιο και (V) το συνολικό κεφάλαιο (το σύνολο του φυσικού κεφαλαίου και αυτού που η ανθρώπινη δραστηριότητα παράγει). Είναι πολλοί οι οικονομολόγοι, οι πολιτικοί, αλλά και οι «απλοί» άνθρωποι που πιστεύουν ότι μια βιώσιμη οικονομία θα πρέπει να διατηρεί τους ρυθμούς ανάπτυξης του ΑΕΠ.

Σύμφωνα με αυτή την άποψη η βιώσιμη ανάπτυξη ταυτίζεται με την ανάπτυξη της οικονομίας και το ερώτημα του αν η συνεχής ανάπτυξη είναι βιο-φυσικά δυνατή είναι δεδομένο.

Φυσικά το να προσπαθήσουμε να καθορίσουμε την ανάπτυξη με όρους συνεχούς ανάπτυξης του ΑΕΠ είναι προβληματικό, μας λεει ο καθηγητής DALY, αφού ο όρος ΑΕΠ συνδυάζει ποιοτική βελτίωση (ανάπτυξη) και ποσοτική αύξηση (μεγέθυνση). Η βιώσιμη οικονομική ανάπτυξη πρέπει σε κάποιο σημείο να σταματήσει να αυξάνεται, αλλά απαιτείται να μη σταματήσει να αναπτύσσεται. Δεν υπάρχει λόγος να σταματήσουμε να βελτιώνουμε τις ποιοτικές πλευρές της οικονομικής ή κοινωνικής μας ζωής. Για παράδειγμα να βελτιώνουμε τον σχεδιασμό των προϊόντων ή των υπηρεσιών, κάτι το οποίο μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη χωρίς όμως να απαιτεί κατανάλωση των πόρων που χρησιμοποιούνται. Η κύρια ιδέα της βιωσιμότητας είναι να μεταβάλλει τον δρόμο της προόδου από την αύξηση, που μπορεί να μην είναι βιώσιμη, προς την ανάπτυξη που προφανώς είναι.

Το επόμενο μέγεθος που αναφέραμε είναι η χρησιμότητα η οποία αναφέρεται στην «ικανοποίηση των θέλω» ή του επιπέδου ευημερίας ενός πληθυσμού. Οι κλασικοί θεωρητικοί της οικονομικής σκέψης ευνόησαν την έννοια που ταυτίζει την βιωσιμότητα σαν την διατήρηση (ή αύξηση) της χρησιμότητας από γενιά σε γενιά. Αλλά αυτός ο ορισμός είναι άχρηστος την πράξη, συνεχίζει ο καθηγητής DALY, αφού η χρησιμότητα είναι μια εμπειρία και όχι ένα πράγμα – αντικείμενο. Δεν έχει κάποια μονάδα μέτρησης και δεν μπορεί να κληροδοτείται από την μία γενιά στην επόμενη.

Οι φυσικοί πόροι από την άλλη πλευρά είναι αντικείμενα-πράγματα. Αυτά μπορούν να μετρηθούν και να κληροδοτηθούν από την μια γενιά στην άλλη. Συγκεκριμένα οι άνθρωποι μπορούν να μετρήσουν το συνολικό παραγόμενο έργο ή τους ρυθμούς με τους οποίους η οικονομία χρησιμοποιεί-καταναλώνει αυτούς τους πόρους, λαμβάνοντας τους από πηγές χαμηλής-εντροπίας μέσα στο οικοσύστημα και μετατρέποντας τους σε χρήσιμα προϊόντα και τελικώς επιστρέφοντας τους πίσω στο περιβάλλον σαν «σκουπίδια» υψηλής εντροπίας.

Για τους οικονομολόγους οι φυσικοί πόροι είναι μια μορφή κεφαλαίου ή πλούτου που βρίσκονται, είτε σε μορφή πρώτων υλών, είτε υπό την μορφή τελικών προϊόντων αποθηκευμένων σαν στοκ στις αποθήκες των επιχειρήσεων. Γενικά υπάρχουν δύο βασικές μορφές κεφαλαίου: το φυσικό κεφάλαιο και το τεχνητό κεφάλαιο – αυτό που οι άνθρωποι παράγουν μετατρέποντας με την εργασία τους φυσικούς πόρους σε προϊόντα διαφόρων μορφών. Οι περισσότεροι νεο-κλασικοί οικονομολόγοι πιστεύουν ότι το τεχνητά παραγόμενο κεφάλαιο είναι ένα καλό υποκατάστατο του φυσικού κεφαλαίου και ως εκ’ τούτου συνηγορούν στην διατήρηση του αθροίσματος των δυο, μια προσέγγιση που καλείται «ασθενής βιωσιμότητα» (weak sustainability).

Οι περισσότεροι οικολόγοι οικονομολόγοι (ecological economists), λεει ο DALY, «συμπεριλαμβανομένου του εαυτού μου, πιστεύουν ότι το φυσικό και το τεχνητό κεφάλαιο είναι τις περισσότερες φορές συμπληρωματικά, παρά υποκατάστατα και ότι το φυσικό κεφάλαιο θα πρέπει να διατηρείται, γιατί αποτελεί τον περιοριστικό παράγοντα (limiting factor)». Για παράδειγμα, συνεχίζει ο DALY, η ετήσια παραγωγή αλιευμάτων περιορίζεται στις ημέρες μας από τον πληθυσμό των ψαριών που υπάρχουν στο φυσικό περιβάλλον – στην  θάλασσα – και όχι από το τεχνητό κεφάλαιο, δηλαδή τις τράτες ή τα άλλα μηχανικά μέσα που έχουν μάλιστα βελτιωθεί δραματικά τα τελευταία χρόνια, έτσι ώστε να εξαντλούν γρηγορότερα τα φυσικά αποθέματα ψαριών. Στην φωτογραφία που ακολουθεί (Scientific American  - September 2005, Economics in a Full World, Herman E. Daly) φαίνεται με πολύ γραφικό τρόπο η ανθρώπινη ανοησία, που βελτιώνει τα μηχανικά μέσα για να εξαντλήσει τους φυσικούς πόρους. Να στερήσει δηλαδή από τα εγγόνια μας, και ίσως από τα παιδιά μας, αυτά που εμείς γνωρίσαμε και γευτήκαμε από πολύ ικανοποιητικά έως ικανοποιητικά.



Το θέμα που δείχνει το μέγεθος της ανοησίας είναι ότι οι άνθρωποι ξοδεύουν όλο και περισσότερα σε τεχνικά μέσα, προκειμένου να αυξήσουν την παραγωγικότητα, την οποία όμως δεν μπορούν επιτύχουν, αφού έχουν υπερβεί τα όρια και έχουν εξαντλήσει τα φυσικά αποθέματα. Έτσι οι κλασικοί οικονομολόγοι υποστηρίζουν ότι η έλλειψη αλιευμάτων μπορεί να αντιμετωπιστεί με την παραγωγή περισσότερων αλιευτικών σκαφών ή (τελευταία) με την ανάπτυξη μεταλλαγμένων ειδών ψαριών (π.χ. σωλομός). Οι οικονομολόγοι που πιστεύουν στην βιώσιμη ανάπτυξη πιστεύουν ότι η μεγέθυνση του αλιευτικού στόλου είναι άχρηστη αν δεν υπάρχουν αλιεύματα και υποστηρίζουν ότι, η αλιεία πρέπει να περιοριστεί σε επίπεδα τέτοια που θα επιτρέπουν την φυσική αναπαραγωγή των αλιευμάτων.

ο HERMANE E. DALY, είναι καθηγητής στην Σχολή Δημόσιας Πολιτικής στο πανεπιστήμιο του Maryland και είχε επίσης διατελέσει ανώτερος αξιωματούχος (senior economist) στην παγκόσμια τράπεζα στο τμήμα για το περιβάλλον.

Την Πέμπτη το 3ο και τελευταίο μέρος.

Επιστροφή


Αναλύσεις - Μελέτες
Γρίπη - H1N1
Παιδεία και Κοινωνία
Ασφαλιστικό
Ασφαλιστικό - Κόμματα
Ασφαλιστικό - Οικονομία

Μας ενδιαφέρει όλους
Διατροφή
Αλλεργίες
Aids / HIV
Διαβήτης
Ισορροπημένη Διατροφή
Εγκυμοσύνη
Καρδιολογικά Θέματα
Καρκίνος
Ουρολογικά Θέματα
Παχυσαρκία
Πνεύμονας...Ζωής
Οφθαλμολογία
Σεξουαλική Υγεία
Στοματική Υγιεινή
Το Γνωρίζατε αυτό;
Ορθοπεδικά Θέματα
Περιοχή μελών
* Ξέχασα τον κωδικό
*Εγγραφή νέου μέλους
Θέματα
Υγεία & Οικογένεια
Υγεία & Πρόληψη
Υγεία & Άντρας
Υγεία & Γυναίκα
Υγεία & Παιδί
Υγεία & 3η Ηλικία
Υγεία & Ομορφιά
Υγεία & 4 Εποχές
Υγεία & Διατροφή
Υγεία & Ευ Ζήν
Υγεία & Sex
Ψυχική Υγεία

Newsletter
Newsletter
Αρχική Σελίδα | Όροι Χρήσης | Προστασία Προσωπικών Δεδομένων

Οι πληροφορίες οι οποίες παρέχονται στον διαδικτυακό τόπο medinfo.gr δέν έχουν συμβουλευτικό,
αλλά καθαρά πληροφοριακό χαρακτήρα. Παρακαλόύμε συμβουλευτείτε τον ιατρό σας.


© 2019 Medinfo   Κατασκευή ιστοσελίδων: ATnet Communications Α.Ε.